Ngân hàng Deutsche Bank nhận định, các đồng stablecoin dựa trên đô la Mỹ (USD) đang nổi lên như một câu trả lời của chính quyền Washington nhằm bảo vệ vai trò toàn cầu của đồng tiền này. Thay vì theo đuổi một loại tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC), Mỹ dường như đang lựa chọn một giải pháp từ khu vực tư nhân, có khả năng định hình lại bối cảnh thanh toán xuyên biên giới.
Sức mạnh thống trị của đồng USD được xây dựng dựa trên hai trụ cột: sự sẵn lòng của thế giới trong việc tiết kiệm bằng USD – thứ mang lại “đặc quyền cắt cổ” mà các nhà kinh tế thường gọi, và việc sử dụng USD trong các giao dịch thanh toán quốc tế – yếu tố mang lại đòn bẩy địa kinh tế. Hai trụ cột này có mối liên kết chặt chẽ, khi các doanh nghiệp ưu tiên thanh toán và tiết kiệm bằng USD sẽ củng cố thêm cho hệ thống này.
Tuy nhiên, nền móng của hệ thống này đã bắt đầu lung lay, tỷ lệ USD trong dự trữ của các ngân hàng trung ương đang dần sụt giảm, trong khi cuộc cạnh tranh về thanh toán ngày càng gay gắt. Sự cạnh tranh này đến từ các công nghệ mới, các hệ thống đối thủ và khoảng trống ở những thị trường chưa được phục vụ tốt.
Deutsche Bank viết trong báo cáo:
Stablecoin dường như là câu trả lời của Mỹ để bảo vệ vị thế của USD trong thanh toán toàn cầu, bằng cách lựa chọn một giải pháp từ khu vực tư nhân thay vì CBDC.
Mặc dù việc các tập đoàn lớn áp dụng stablecoin vẫn còn hạn chế và những nghi ngờ về giá trị tiền tệ của chúng vẫn còn tồn tại, nhưng sự chấp thuận từ cơ quan quản lý, vị thế thống trị sẵn có của thị trường ngoại hối (Forex) và lợi thế của người đi đầu đang củng cố thêm sức mạnh cho đồng USD.
Tác động lan tỏa đến các nền kinh tế lớn
Hàm ý của sự phát triển này không chỉ giới hạn ở Mỹ mà còn lan tỏa đến các khối kinh tế lớn khác.
- Đối với châu Âu: Các đồng stablecoin đô la đang đặt ra mối đe dọa cho những nỗ lực mở rộng việc sử dụng đồng Euro trong thanh toán và hóa đơn toàn cầu. Để phòng ngừa rủi ro này, Deutsche Bank cho rằng châu Âu nên đẩy mạnh phát triển một hệ sinh thái stablecoin Euro do các ngân hàng và tập đoàn phát hành. Châu Âu có lợi thế hơn so với Trung Quốc trong lĩnh vực này, bao gồm tỷ lệ thanh toán thương mại bằng Euro cao hơn, các thị trường vốn mở và niềm tin thể chế mạnh mẽ.
- Đối với Trung Quốc: Vị thế của quốc gia này có phần hạn chế hơn. Việc kiểm soát chặt chẽ tài khoản vốn và thanh khoản đồng Nhân dân tệ (RMB) ở nước ngoài còn hạn chế đã làm giảm khả năng cạnh tranh của Trung Quốc trong một thế giới thanh toán bằng stablecoin. Tuy nhiên, mức độ rủi ro đối với Bắc Kinh lại cao hơn, vì sự độc lập về thanh toán là nền tảng cho tham vọng trở thành đồng tiền dự trữ toàn cầu của họ. Một cuộc cạnh tranh thanh toán toàn cầu căng thẳng hơn thậm chí có thể thúc đẩy Trung Quốc hướng tới sự cởi mở hơn.
Câu hỏi lớn: Stablecoin có thực sự củng cố nền tảng tài chính Mỹ?
Một câu hỏi sâu sắc hơn được đặt ra là liệu stablecoin đô la có thực sự củng cố nền tảng tài chính và chính sách tài khóa của hệ thống Mỹ hay không. Nhiều ý kiến tập trung vào lượng cầu mà chúng tạo ra đối với tín phiếu kho bạc, nhưng Deutsche Bank lại bác bỏ điều này, coi đó chỉ là “một yếu tố đánh lạc hướng.”
Nếu việc phát hành stablecoin chỉ kéo dòng tiền từ tiền gửi ngân hàng, nó sẽ không tăng cường đáng kể nhu cầu đối với nợ chính phủ. Điều quan trọng hơn là liệu stablecoin có thể đảm bảo hoặc mở rộng sự cam kết của khu vực tư nhân đối với hệ thống thanh toán dựa trên đô la hay không. Điều này là bởi các mô hình thanh toán có xu hướng phù hợp với hành vi tiết kiệm, và cuối cùng là với dự trữ chính thức.
Trong một ghi chú, Deutsche Bank kết luận: “Sức mạnh thực sự của stablecoin sẽ đến nếu chúng đảm bảo – hoặc lý tưởng hơn là mở rộng – cam kết của khu vực tư nhân đối với các khoản thanh toán bằng đô la.” Ngân hàng này gợi ý rằng, đây có thể là vũ khí mà stablecoin hy vọng trở thành trong cuộc chiến duy trì sự thống trị tiền tệ của Mỹ.
Đối với các nhà giao dịch và nhà đầu tư Việt Nam, thông tin này cho thấy chính sách tiền tệ và chiến lược bảo vệ đồng USD của Mỹ đang có những thay đổi đáng kể. Thay vì một đồng CBDC do chính phủ kiểm soát, Mỹ đang đặt cược vào sức mạnh của khu vực tư nhân thông qua stablecoin. Sự phát triển này có thể sẽ tác động đến tỷ giá USD/VND và định hướng dòng vốn trên thị trường tài chính toàn cầu trong tương lai.
