Bạn đã làm chủ EUR/USD, bạn hiểu rõ từng nhịp đập của GBP/USD. Nhưng đôi khi, bạn nhìn vào biểu đồ và cảm thấy một sự thôi thúc, một câu hỏi: “Liệu còn điều gì ngoài kia nữa không?”. Chào mừng bạn đến với thế giới của các cặp tiền phụ – nơi dành cho những nhà giao dịch tìm kiếm thử thách và những cơ hội khác biệt. Hãy cùng nhau khám phá cặp tiền phụ, những cơ hội mà chúng mang lại và cả những bài học trong bài viết sau đây!
Cặp tiền chéo là gì?
Hãy tưởng tượng các cặp tiền chính là những con đường cao tốc huyết mạch, luôn có sự hiện diện của trạm thu phí mang tên USD. Mọi xe cộ, mọi giao dịch đều phải đi qua đây. Còn cặp tiền phụ là những con đường quốc lộ nối thẳng hai thành phố lớn (hai nền kinh tế mạnh) mà không cần đi qua trạm thu phí đó. Chúng là những con đường tắt, đôi khi gồ ghề hơn, nhưng lại dẫn bạn đến một cái nhìn trực tiếp và không bị “nhiễu” bởi đồng bạc xanh.
Minor pairs, hay còn gọi là cặp tiền chéo, là những cặp tiền tệ được ghép từ hai đồng tiền mạnh (Major Currencies) mà không có sự xuất hiện của đồng đô la Mỹ (USD). Ví dụ điển hình bao gồm EUR/JPY, GBP/AUD, CAD/CHF…
Đặc điểm nhận dạng cốt lõi: Các cặp tiền không chứa USD
Các đồng tiền chính (Major Currencies) là những đồng tiền thuộc các nền kinh tế lớn và có thanh khoản cao nhất trên thế giới. Chúng bao gồm USD (đô la Mỹ), EUR (euro), JPY (yên Nhật), GBP (bảng Anh), AUD (đô la Úc), CAD (đô la Canada) và CHF (franc Thụy Sĩ).
Khi bạn ghép một trong số các đồng tiền này với USD, bạn có một cặp tiền chính, ví dụ: EUR/USD, USD/JPY, GBP/USD. Ngược lại, khi bạn ghép hai đồng tiền mạnh bất kỳ với nhau mà không có USD, bạn sẽ có một cặp tiền phụ.
Ví dụ:
- Cặp tiền phụ liên quan đến đồng EUR: EUR/JPY, EUR/GBP, EUR/AUD, EUR/CAD, EUR/CHF, EUR/NZD.
- Cặp tiền phụ liên quan đến đồng JPY: GBP/JPY, AUD/JPY, CAD/JPY, CHF/JPY, NZD/JPY.
- Cặp tiền phụ liên quan đến đồng GBP: GBP/AUD, GBP/CAD, GBP/CHF.
Mặc dù không có USD, các cặp tiền này vẫn phản ánh trực tiếp mối quan hệ kinh tế giữa hai quốc gia hoặc hai khu vực liên quan.
Ý nghĩa thực sự của việc giao dịch cặp tiền phụ
Giao dịch các cặp tiền chéo mang lại một góc nhìn hoàn toàn mới. Thay vì phải phân tích và dự đoán hướng đi của đồng USD, bạn có thể tập trung vào mối quan hệ tương quan trực tiếp giữa hai nền kinh tế. Ví dụ, khi giao dịch EUR/JPY, bạn không cần quan tâm nhiều đến các chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), mà sẽ tập trung vào sự khác biệt trong chính sách tiền tệ giữa Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) và Ngân hàng Nhật Bản (BOJ), hay dữ liệu tăng trưởng kinh tế của khu vực đồng Euro và Nhật Bản.
Điều này cho phép bạn xây dựng các chiến lược giao dịch độc lập hơn, ít bị ảnh hưởng bởi những tin tức “gây nhiễu” từ kinh tế Mỹ, vốn luôn chi phối toàn bộ thị trường. Đây là một lợi thế lớn, đặc biệt khi thị trường Mỹ đang trong giai đoạn đi ngang hoặc thiếu động lực rõ ràng.
Phân biệt cặp tiền chính và cặp tiền phụ
Để hiểu rõ hơn về bản chất của các cặp tiền phụ, hãy cùng đặt chúng lên bàn cân so sánh với các cặp tiền chính.
| Tiêu chí | Cặp tiền chính (Majors) | Cặp tiền phụ (Minors/Crosses) |
| Thanh khoản | Rất cao (Như một dòng sông lớn, êm đềm) | Thấp hơn (Như một con suối nhỏ, có thể chảy xiết bất ngờ) |
| Spread (Chi phí) | Rất thấp (Phí qua đường thấp) | Cao hơn rõ rệt (Phí qua đường cao hơn) |
| Biến động | Tương đối ổn định, “hiền hòa” hơn. | Thường biến động mạnh và khó lường hơn. |
| Độ khó phân tích | Dễ dàng hơn, nhiều thông tin và tài liệu. | Phức tạp hơn, đòi hỏi sự am hiểu về cả hai nền kinh tế. |
| Đối tượng phù hợp | Mọi trader, đặc biệt là người mới bắt đầu. | Trader có kinh nghiệm, tìm kiếm cơ hội mới. |
Phân tích sâu từng yếu tố liên quan đến giao dịch các cặp tiền
Cùng phân tích chuyên sâu hơn vài yếu tố cơ bản khi giao dịch cặp tiền phụ và cặp tiền chính nhé.
Thanh khoản và Spread
Đây là hai yếu tố có mối quan hệ mật thiết với nhau, cặp tiền chính như EUR/USD, GBP/USD có khối lượng giao dịch khổng lồ mỗi ngày. Điều này tạo ra một thị trường thanh khoản cao, giúp các sàn giao dịch dễ dàng tìm thấy người mua và người bán, từ đó duy trì spread (chênh lệch giá mua – bán) ở mức cực thấp. Cảm giác giao dịch trên một cặp tiền có spread chỉ 0.5 – 1 pip thật sự rất thoải mái. Lệnh của anh em được khớp ngay lập tức, và chi phí giao dịch gần như không đáng kể.
Ngược lại, các cặp tiền phụ có khối lượng giao dịch thấp hơn, dẫn đến thanh khoản kém hơn. Điều này buộc các sàn phải nới rộng spread để bù đắp rủi ro và đảm bảo có lời.
Đã có những lúc, khi thị trường biến động mạnh, tôi nhìn vào biểu đồ và giật mình khi thấy spread của một cặp tiền chéo như GBP/NZD giãn rộng ra tới 10-15 pip. Lợi nhuận của bạn, dù đã tính toán kỹ lưỡng, có thể bị “ăn bớt” đáng kể ngay từ khi mở lệnh. Sự ức chế khi thấy spread “nuốt chửng” một phần lợi nhuận là một cảm giác không hề dễ chịu.
Biến động
Do thanh khoản thấp hơn và ít bị chi phối bởi USD, các cặp tiền chéo có thể có những cú “nhảy” giá mạnh mẽ và khó lường hơn. Một tin tức kinh tế quan trọng từ một trong hai quốc gia có thể gây ra những biến động lớn, tạo ra cả cơ hội và rủi ro. Với các trader thích sự mạo hiểm và săn lùng lợi nhuận nhanh chóng, đây là một “sân chơi” hấp dẫn. Nhưng với những người mới, sự biến động này có thể khiến tài khoản “bốc hơi” chỉ trong chớp mắt.
Độ khó phân tích
Phân tích các cặp tiền chính tương đối đơn giản vì thông tin về kinh tế Mỹ rất dồi dào và minh bạch. Tuy nhiên, khi chuyển sang các cặp tiền phụ, bạn cần theo dõi tin tức và chính sách tiền tệ của cả hai nền kinh tế. Ví dụ, để giao dịch EUR/CAD, bạn phải am hiểu cả chính sách của ECB và Ngân hàng Canada (BOC), đồng thời nắm rõ mối tương quan giữa đồng CAD và giá dầu. Điều này đòi hỏi sự nghiên cứu sâu hơn, dành nhiều thời gian hơn và một hệ thống phân tích đa chiều.
Có nên giao dịch cặp tiền phụ không?
Mặc dù có những rủi ro nhất định, các cặp tiền phụ không phải là “vùng đất cấm”. Ngược lại, đối với những trader có kinh nghiệm, chúng có thể là một “mỏ vàng” thực sự.
Cơ hội từ các xu hướng “sạch” và mượt mà hơn
Đôi khi, xu hướng của một cặp như AUD/CAD có thể rất rõ ràng và kéo dài, bởi nó chỉ phản ánh câu chuyện giữa kinh tế Úc (vốn giàu hàng hóa) và Canada (vốn phụ thuộc vào dầu mỏ). Khi giá hàng hóa tăng, AUD thường mạnh lên; khi giá dầu biến động, CAD sẽ phản ứng. Mối quan hệ này đôi khi tạo ra những xu hướng dài, ít bị “gãy” bởi các báo cáo việc làm hay lãi suất của Mỹ, cho phép bạn đi theo xu hướng một cách mượt mà và bền vững.
Lợi ích từ việc đa dạng hóa danh mục đầu tư
Giao dịch chỉ trên một vài cặp tiền chính có thể khiến bạn bỏ lỡ nhiều cơ hội. “Đã có những lúc thị trường Mỹ đi ngang rất khó chịu, và chính những giao dịch trên cặp EUR/JPY hay GBP/AUD đã cứu cả tháng giao dịch của tôi.” Đây không chỉ là một chiến lược tìm kiếm lợi nhuận, mà còn là một cách để phân tán rủi ro. Khi một nhóm các cặp tiền chính đang ảm đạm, các cặp tiền phụ có thể bùng nổ, giúp bạn duy trì hiệu suất giao dịch và tâm lý ổn định.
Tiềm năng lợi nhuận từ chiến lược Carry Trade
Carry Trade là một chiến lược kinh điển, kiếm lợi nhuận từ chênh lệch lãi suất. Về cơ bản, bạn bán một đồng tiền có lãi suất thấp và mua một đồng tiền có lãi suất cao hơn. Sự chênh lệch lãi suất dương này sẽ được trả cho bạn hàng ngày dưới dạng phí qua đêm (Swap).
Các cặp tiền phụ là “sân chơi” lý tưởng cho chiến lược này, bởi chênh lệch lãi suất giữa hai nền kinh tế không phải lúc nào cũng lớn giữa một đồng tiền mạnh và USD. Ví dụ, trong quá khứ, cặp AUD/JPY là một trong những cặp được sử dụng nhiều nhất cho chiến lược Carry Trade do sự chênh lệch lãi suất lớn giữa hai quốc gia này. Khi giao dịch dài hạn theo xu hướng của cặp tiền này, bạn vừa kiếm được lợi nhuận từ biến động giá, vừa nhận được khoản lợi tức đều đặn hàng ngày. Tuy nhiên, chiến lược này đòi hỏi sự kiên nhẫn và khả năng quản lý rủi ro cao, bởi nếu giá đi ngược xu hướng, khoản lỗ có thể nhanh chóng vượt qua lợi nhuận từ swap.
Những rủi ro cần biết trước khi giao dịch cặp tiền chéo
Mặc dù hấp dẫn, nhưng việc giao dịch các cặp tiền phụ không hề dễ dàng. Tôi đã phải trả những “học phí” đắt đỏ để nhận ra những rủi ro tiềm ẩn này.
Spread cao và Phí qua đêm (Swap)
Như đã phân tích ở trên, spread của các cặp tiền phụ thường cao hơn nhiều so với các cặp tiền chính. Điều này có nghĩa là mỗi pip lợi nhuận của bạn bị trừ đi một phần lớn hơn cho chi phí giao dịch. Nếu bạn là một trader lướt sóng (scalper) hoặc giao dịch ngắn hạn (day trader), chi phí này có thể bào mòn lợi nhuận của bạn rất nhanh.
Bên cạnh đó, phí swap cũng là một yếu tố cần cân nhắc. Khi bạn giữ một lệnh qua đêm, bạn sẽ phải trả hoặc nhận một khoản phí swap, tùy thuộc vào chênh lệch lãi suất và hướng giao dịch của bạn. Mặc dù có thể kiếm lời từ swap dương (Carry Trade), nhưng nếu bạn giao dịch ngược lại hoặc chênh lệch lãi suất bất lợi, phí swap âm sẽ là một khoản chi phí đáng kể, đặc biệt khi bạn giữ lệnh trong nhiều ngày.
Rủi ro trượt giá (Slippage) do thanh khoản thấp
Trượt giá (Slippage) là hiện tượng giá khớp lệnh của bạn khác với giá bạn đã đặt. Với các cặp tiền thanh khoản cao như EUR/USD, trượt giá thường rất nhỏ và ít xảy ra. Tuy nhiên, với các cặp tiền chéo, do thanh khoản thấp hơn, đặc biệt trong các khung thời gian giao dịch ít sôi động, trượt giá có thể xảy ra thường xuyên hơn và nghiêm trọng hơn.
Tôi sẽ không bao giờ quên cảm giác khi đặt một lệnh lớn trên cặp GBP/NZD và giá khớp lệnh cách xa mức tôi muốn tới 20 pips. Tôi đã tính toán tất cả mọi thứ, từ điểm vào lệnh, cắt lỗ cho đến chốt lời, nhưng một cú slippage bất ngờ đã khiến lệnh của tôi ngay lập tức bị lỗ lớn và không thể phục hồi. Đó là một bài học đắt giá về tầm quan trọng của thanh khoản và chất lượng khớp lệnh.
Yêu cầu về tâm lý và kinh nghiệm
Giao dịch các cặp tiền phụ đòi hỏi sự kiên nhẫn cao hơn, khả năng phân tích đa chiều và một hệ thống quản lý rủi ro cực kỳ chặt chẽ. Chúng không phải là nơi để bạn thử nghiệm, đặc biệt là khi bạn chưa thành thạo các cặp tiền chính.
Biến động mạnh có thể khiến bạn bị cuốn vào những quyết định cảm tính. Một cú “nhảy” giá bất ngờ có thể làm bạn hoảng loạn và đóng lệnh sớm, hoặc ngược lại, cố chấp giữ lệnh trong một xu hướng bất lợi. Giao dịch các cặp tiền này không chỉ là về kiến thức mà còn là về tâm lý. Bạn phải chuẩn bị tinh thần để đối mặt với những cú “sốc” bất ngờ và giữ một cái đầu lạnh.
Làm thế nào để chọn sàn giao dịch tốt để giao dịch cặp tiền phụ?
Sau tất cả những gì đã chia sẻ, bạn có thể thấy rằng giao dịch các cặp tiền phụ tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn các cặp tiền chính. Và tất cả những rủi ro đó sẽ bị khuếch đại lên nhiều lần nếu bạn không chọn được một sàn giao dịch đủ tốt.
Tại sao việc chọn sàn lại quan trọng hơn gấp đôi khi giao dịch cặp tiền phụ?
Nếu như với cặp tiền chính, một sàn trung bình có thể tạm chấp nhận được, thì với cặp tiền phụ, một sàn trung bình sẽ “giết chết” lợi nhuận của bạn. Các rủi ro cố hữu của cặp tiền phụ (spread cao, slippage) sẽ bị khuếch đại lên nhiều lần bởi một sàn kém chất lượng.
Một sàn không có đủ thanh khoản sẽ đưa ra mức spread cao hơn bình thường, khiến chi phí giao dịch của bạn tăng vọt. Một sàn với công nghệ khớp lệnh chậm chạp sẽ gây ra những cú trượt giá tai hại, khiến bạn thua lỗ ngay cả khi phân tích đúng. Do đó, việc chọn sàn forex uy tín không còn là một lựa chọn, mà là một yếu tố sống còn.
Checklist các điều kiện giao dịch (Trading Conditions) bạn phải kiểm tra
Để bạn không phải “trả học phí” đắt đỏ như tôi đã từng, đây là một số tiêu chí quan trọng bạn phải kiểm tra trước khi quyết định mở tài khoản tại một sàn giao dịch nào đó:
- Số lượng và sự đa dạng của cặp tiền chéo? Một sàn chất lượng sẽ cung cấp một danh sách rộng lớn các cặp tiền phụ để bạn có thể đa dạng hóa danh mục đầu tư.
- Spread của các cặp tiền chéo có cạnh tranh không? Hãy so sánh cụ thể spread của các cặp tiền bạn quan tâm giữa các sàn. Đừng ngại hỏi nhân viên hỗ trợ hoặc kiểm tra trên tài khoản demo.
- Phí Swap có minh bạch và hợp lý không? Đảm bảo sàn công khai và giải thích rõ ràng về phí swap cho từng cặp tiền.
- Chất lượng khớp lệnh và mức độ trượt giá có được đảm bảo không? Đây là yếu tố khó kiểm tra nhất. Hãy thử giao dịch trên tài khoản demo hoặc tài khoản nhỏ để xem tốc độ khớp lệnh và mức độ trượt giá có đáng tin cậy hay không.
Để bạn không phải “trả học phí” đắt đỏ như tôi đã từng, chúng tôi đã dành hàng trăm giờ để kiểm tra và đánh giá sàn forex uy tín dựa trên chính những tiêu chí khắt khe này. Hãy tham khảo danh sách những sàn giao dịch tốt nhất mà chúng tôi đã đánh giá để có một khởi đầu an toàn và hiệu quả hơn.
Kết luận
Giao dịch cặp tiền phụ là một sân chơi đầy hấp dẫn nhưng cũng không kém phần thách thức. Chúng mở ra những cánh cửa mới cho các nhà giao dịch muốn thoát khỏi sự chi phối của đồng đô la Mỹ, đa dạng hóa danh mục đầu tư và tìm kiếm những cơ hội có thể không tồn tại trên các cặp tiền chính.Thành công khi giao dịch các cặp tiền chéo không chỉ đến từ phân tích, mà còn đến từ sự thấu hiểu bản chất của chúng, sự chuẩn bị kỹ lưỡng về tâm lý và việc lựa chọn một người bạn đồng hành (sàn giao dịch) đủ mạnh mẽ và đáng tin cậy. Chúc bạn vững tay chèo trên hành trình đầu tư.
